Khát khao giành giật từng năng lực tính toán để thúc đẩy sự bùng nổ AI đang khiến những công ty công nghệ không đội trời chung tại Thung lũng Silicon phải bắt tay nhau.
Những con chip cung cấp năng lực xử lý quan trọng, thường được gọi là “compute”, đang là mạch máu của kỷ nguyên bùng nổ AI. Tuy nhiên, sự quan trọng này khiến compute luôn trong tình trạng khan hiếm trầm trọng.
Cuộc chiến giành giật nguồn tài nguyên này đang khiến toàn bộ ngành công nghệ tại Thung lũng Silicon phải lao đao.
Những đối thủ không đội trời chung đang hình thành các liên minh mới, điển hình như việc công ty của Elon Musk và Dario Amodei bắt tay nhau để đảm bảo nguồn lực sở hữu compute.
Các quỹ đầu tư mạo hiểm lấy quyền truy cập chip AI làm mồi nhử để thu hút các startup. Trong khi đó, các cuộc đấu đá quyền lực nội bộ diễn ra thường xuyên hơn khi các công ty lao vào cuộc truy tìm kho báu toàn cầu, nhằm giành lấy nguồn tài nguyên được thèm khát nhất ngành công nghệ.
"Một cơn sốt vàng lớn đang diễn ra. Rất khó để hiểu hết được quy mô của nó", Evan Conrad, Giám đốc điều hành của SF Compute chia sẻ.
Những con chip cung cấp năng lực xử lý quan trọng, thường được gọi là “compute”, đang là mạch máu của kỷ nguyên bùng nổ AI. Ảnh: Hongyang Jia/Princeton Univ.
Công ty của Conrad chuyên thẩm định các trung tâm dữ liệu, sau đó cho các công ty AI, từ những gã khổng lồ như Nvidia đến các startup nhỏ như Standard Intelligence, thuê lại compute. Eric Park, giám đốc công nghệ của SF Compute, phải rong ruổi khắp toàn cầu để săn lùng những nguồn tài nguyên máy tính lẩn khuất ở những nơi không ai ngờ tới.
Mùa xuân năm 2025, tại những vùng nông thôn hẻo lánh ở nước Mỹ, Park đã phát hiện một trung tâm dữ liệu mới đầy hứa hẹn hóa ra lại là những máy chủ AI đang chạy bên trong một chuồng gà cải tạo.
Sau đó, giám đốc công nghệ của SF Compute lặn lội đến Manila, Philippines vào mùa mưa bão, thậm chí còn phải đội hành lý lên đầu để tìm chỗ trú an toàn.
Cuối cùng, một chiếc xe tải đi ngang qua đã chở Park đến sân bay. Tại đó, anh mua một đôi giày mới và vội vàng lên chuyến bay đến Đài Bắc để gặp một công ty chuyên lắp ráp máy chủ cho kỷ nguyên AI.
Khi các công ty công nghệ ngày càng phụ thuộc vào những dự án xây dựng trung tâm dữ liệu kéo dài nhiều năm, đó là điều kiện tuyệt vời để những startup như SF Compute phát triển mạnh mẽ.
Gần như toàn bộ các ông lớn công nghệ đang đua nhau xây dựng để nhanh chóng đưa năng lực tính toán vào hoạt động, nhưng tiến độ thi công thường bị đình trệ bởi các rào cản pháp lý và phản ứng từ chính trị.
Với bối cảnh đó, những nhà cung cấp compute sẽ ép khách hàng ký hợp đồng nhiều năm, với khoản trả trước khổng lồ. Trong cơn tuyệt vọng, các startup phải nhắm mắt ký hợp đồng với những nhà cung cấp kém uy tín, thiếu bảo mật hoặc có cơ sở hạ tầng yếu kém.
Cuộc chiến giành giật compute đang khiến toàn bộ ngành công nghệ tại Thung lũng Silicon phải lao đao. Ảnh: WSJ.
Nick Frosst, đồng sáng lập startup AI Cohere được định giá 6,8 tỷ USD, cho rằng mặc dù có những thông báo hào nhoáng hứa hẹn sẽ sớm có lượng lớn compute mới, thực tế những gì được cung cấp hiện tại ít hơn rất nhiều.
"Rất nhiều thứ được công bố rồi lại bị hủy bỏ. Họ nói sẽ xây quy mô lớn thế này, nhưng thực tế lại xây ít hơn hẳn", Frosst nói.
Theo SemiAnalysis, chi phí thuê năng lực tính toán (compute) từ chip Nvidia H100 theo hợp đồng một năm đã tăng 60% trong năm qua. Alphabet, công ty mẹ của Google dự kiến sẽ chi tới 200 tỷ USD cho chi phí vốn trong năm 2026, phần lớn trong số đó đổ vào hạ tầng AI.
Theo WSJ, ngay cả những giám đốc AI bận rộn nhất cũng phải đích thân nhúng tay vào các cuộc đàm phán về compute.
Cuối tháng 3, đồng sáng lập Anthropic Tom Brown đã đến thăm văn phòng công ty AI đối thủ xAI của Elon Musk tại California để môi giới một thỏa thuận.
Thành công bùng nổ, ngoài sức tưởng tượng của Claude Code đã tạo ra một cuộc khủng hoảng năng lực tính toán cho Anthropic, dẫn đến tình trạng sập hệ thống thường xuyên.
Đến tháng 5, Anthropic gây chấn động ngành công nghệ khi công bố thỏa thuận thuê hơn 300 megawatt compute từ SpaceX của Musk, một phần của thỏa thuận sau này được tiết lộ trị giá tới 45 tỷ USD trong những năm tới.
Musk, người từng công khai chỉ trích Anthropic trong quá khứ, đã đăng trên X rằng ông "ấn tượng" với ban lãnh đạo của họ.
Trái ngược với sự đoàn kết từ các lãnh đạo công nghệ hàng đầu thế giới, WSJ tiết lộ đang có sự đấu đá nội bộ và sức ép lên các startup
Các nhà nghiên cứu AI tại Google đang chia rẽ gay gắt về việc dự án nào xứng đáng nhận được nguồn tài nguyên compute quý giá. Ảnh: WSJ.
Cụ thể, bên trong các văn phòng của Google ở Mountain View, các nhà nghiên cứu AI đang chia rẽ gay gắt về việc dự án nào xứng đáng nhận được nguồn tài nguyên compute quý giá.
Đỉnh điểm là đồng sáng lập Sergey Brin đôi khi còn đảo lộn quy trình phân bổ chính thức, chuyển nguồn lực sang các dự án mà ông cho là quan trọng.
Điều này dẫn đến việc Demis Hassabis, người đồng sáng lập và từng điều hành phòng thí nghiệm AI DeepMind, cũng từng bày tỏ sự thất vọng về việc thiếu nguồn lực phân bổ cho các nghiên cứu dài hạn.
Sự hội tụ của các yếu tố này, cùng với thời gian chờ đợi kéo dài và chi phí tăng phi mã, đang làm tê liệt một thế hệ những lính mới đang cố gắng cạnh tranh với Google, Anthropic và OpenAI.
Cụ thể, trước đây các công ty dù lớn hay nhỏ đều có thể thuê chip AI từ Amazon Web Services mà không cần cam kết nhiều năm hay trả khoản phí trước khổng lồ.
Tuy nhiên, giờ đây, các nhà cung cấp đám mây luôn yêu cầu hợp đồng nhiều năm, với khoản trả trước thường lên tới 30%. Thậm chí, một số hợp đồng còn yêu cầu các startup phải tìm người bảo lãnh để chi trả nếu phá sản.
Những câu hỏi chúng ta phải đối mặt trong thế giới AI
Chúng ta có rất nhiều câu hỏi về thế giới AI, mà đó đều là những nghi hoặc không dễ có ngay đáp án.
Cuốn sách Thời đại AI - Và tương lai loài người chúng ta trình bày cách AI làm thay đổi mối quan hệ của chúng ta với tri thức, chính trị và xã hội. Mục tiêu tối thượng của cuốn sách này là giải thích về AI và cung cấp cho độc giả những câu hỏi mà chúng ta sẽ phải đối mặt trong những năm tới lẫn bộ công cụ để bắt đầu trả lời chúng.
